Ογδόντα ολόκληρα χρόνια μετά τη συγγραφή τους, πέντε άκρως απόρρητα, χειρόγραφα αρχεία του Μπενίτο Μουσολίνι, τα οποία συντάχθηκαν λίγο πριν από την κρίσιμη συνάντησή του με τον Αδόλφο Χίτλερ τον Απρίλιο του 1944, ήρθαν ξανά στο φως. Τα ιστορικά αυτά ντοκουμέντα εντοπίστηκαν σε οίκο δημοπρασιών στο Τορίνο, έτοιμα να διατεθούν προς πώληση από ιδιώτη.

Σύμφωνα με την ιταλική εφημερίδα «Κοριέρε ντέλα Σέρα», τα έγγραφα, τα οποία θεωρούνται μείζονος ιστορικής αξίας, κατασχέθηκαν άμεσα από τις δυνάμεις των Καραμπινιέρων και επιστράφηκαν με ασφάλεια στα Κεντρικά Αρχεία του Ιταλικού Κράτους.

Το Ιστορικό Πλαίσιο και το Περιεχόμενο των Σημειώσεων

Οι αρχές επιβεβαιώνουν ότι οι σημειώσεις γράφτηκαν τον Απρίλιο του 1944. Εκείνη την περίοδο, η Ιταλία ήταν ήδη βαθιά διχασμένη: στον νότο κυριαρχούσαν οι Συμμαχικές δυνάμεις, ενώ στον βορρά είχε εγκαθιδρυθεί η Ιταλική Κοινωνική Δημοκρατία (Δημοκρατία του Σαλό), η οποία βρισκόταν υπό την απόλυτη κηδεμονία των Ναζί.

Ο Μουσολίνι ετοιμαζόταν να αναχωρήσει για το Σάλτσμπουργκ της Αυστρίας, προκειμένου να συναντήσει τον Χίτλερ στο Κάστρο Κλεσάιμ. Πριν από την αναχώρησή του, ή πιθανότατα κατά τη διάρκεια του ταξιδιού, ο Ιταλός ηγέτης γέμισε πέντε σελίδες με χειρόγραφες σημειώσεις. Το περιεχόμενό τους ήταν αυστηρά δομημένο σε τρία βασικά κεφάλαια: Ένοπλες Δυνάμεις, Πολιτική, καθώς και Οικονομία - Εργασία.

Τα πολύτιμα αυτά αρχεία είχαν εξαφανιστεί τον Απρίλιο του 1945, μέσα στο απόλυτο χάος της κατάρρευσης και του τέλους του πολέμου, μαζί με τεράστια τμήματα του προσωπικού αρχείου του Μουσολίνι και εγγράφων της Ιταλικής Κοινωνικής Δημοκρατίας. Η επανεμφάνισή τους οκτώ δεκαετίες αργότερα σήμανε συναγερμό. Ο ιδιώτης κάτοχος είχε μάλιστα ζητήσει από τις αρμόδιες αρχές το απαραίτητο πιστοποιητικό ελεύθερης κυκλοφορίας, προκειμένου να μπορέσει να τα εμπορευτεί και να τα εξαγάγει νόμιμα στο εξωτερικό. Η ιταλική Εφορεία Αρχαιοτήτων αντελήφθη αμέσως την προφανή ιστορική τους σημασία και ειδοποίησε την Εισαγγελία του Τορίνο, η οποία διέταξε σαρωτικούς ελέγχους στην αγορά αντικών.

Η Γραφολογική Επιβεβαίωση και η Υπογραφή

Οι ειδικοί Καραμπινιέροι από τον Πυρήνα Προστασίας Πολιτιστικής Κληρονομιάς προχώρησαν στην κατάσχεση. Στη συνέχεια, τα έγγραφα παραδόθηκαν για ενδελεχή ανάλυση στο Επιστημονικό Τμήμα Ερευνών της Πάρμας.

Η εξειδικευμένη έρευνα περιελάμβανε αυστηρή γραφολογική σύγκριση, ανάλυση των επιμέρους χαρακτηριστικών της γραφής και διασταύρωση με ήδη επιβεβαιωμένα, αυθεντικά χειρόγραφα του Μουσολίνι. Το πόρισμα ήταν απόλυτα καταφατικό: η γνησιότητα των σημειώσεων επιβεβαιώθηκε πλήρως, φέροντας μάλιστα την τελική, αναγνωρίσιμη υπογραφή του, ένα κοφτό «Μ».

Οι ερευνητές υπογράμμισαν ότι, παρότι τα φύλλα δεν έφεραν ακριβή ημερομηνία, το περιεχόμενό τους ταυτιζόταν απόλυτα με τα φλέγοντα ζητήματα που συζητήθηκαν αποκλειστικά μεταξύ του Μουσολίνι, του κλειστού κύκλου των συνεργατών του και του Χίτλερ κατά τη συνάντηση της 22ας Απριλίου 1944 στο Σάλτσμπουργκ. Μια εξαιρετικά ενδιαφέρουσα λεπτομέρεια, ενδεικτική της φύσης των εγγράφων, ήταν το γεγονός ότι τα φύλλα ήταν διπλωμένα στα τέσσερα, χαρακτηριστικό γνώρισμα των πρόχειρων σημειώσεων που προορίζονταν να φυλάσσονται γρήγορα στην τσέπη του σακακιού.

Ανάκτηση Επιπλέον Ιστορικών Αρχείων

Στο πλαίσιο της ίδιας, μεγάλης επιχείρησης των ιταλικών αρχών, ανακτήθηκαν και άλλα σημαντικά έγγραφα. Ανάμεσά τους, βρέθηκαν αρχεία που ανήκαν στον Ιταλό ποιητή και πολιτικό Γκαμπριέλε Ντ' Ανούντσιο. Πιο συγκεκριμένα, εντοπίστηκαν αυτόγραφα σκίτσα επίσημων ομιλιών του, ένα χειρόγραφο τηλεγράφημα του ίδιου του Μουσολίνι, μια εκδοχή της ομιλίας για τα εγκαίνια ενός αγάλματος το 1932, καθώς και ένα δακτυλογραφημένο προσχέδιο με κατευθυντήριες γραμμές προς τον Αμεντέο της Σαβοΐας, Δούκα της Αόστης.

Όπως και στην πρώτη περίπτωση, τα έγγραφα αυτά επρόκειτο να βγουν στο σφυρί σε δημοπρασία στη Φλωρεντία, με τις αρχές να παρεμβαίνουν ακαριαία κατόπιν σχετικής καταγγελίας.

Το ιταλικό κράτος ξεκαθάρισε με τον πλέον κατηγορηματικό τρόπο ότι όλα τα έγγραφα που συντάχθηκαν από τον αρχηγό της κυβέρνησης της Ιταλικής Κοινωνικής Δημοκρατίας και αφορούν τον στρατό, την εθνική οικονομία ή τις διεθνείς σχέσεις, αποτελούν επίσημα κρατικά έγγραφα. Ως εκ τούτου, ανήκουν δικαιωματικά στη δημόσια, εθνική κληρονομιά, ανεξάρτητα από το σκοτεινό ιστορικό πλαίσιο μέσα στο οποίο δημιουργήθηκαν.