Σύμφωνα με ρωσική οι Ουκρανικές Ένοπλες Δυνάμεις έχουν αναπτύξει στρατιωτική παρουσία στη Λιβύη, χρησιμοποιώντας την ως ορμητήριο για επιθέσεις με drones εναντίον του ρωσικού «σκιώδους στόλου» στη Μεσόγειο.

Η παρουσία πληρωμάτων ουκρανικών UAV και μη επανδρωμένων αεροσκαφών (UAV) στη Λιβύη αποτελεί εδώ και καιρό κοινό μυστικό. Αρκετές επιθέσεις από ουκρανικές δυνάμεις σε ρωσικά δεξαμενόπλοια και πλοία μεταφοράς χύδην φορτίου, οι οποίες ξεκίνησαν στα τέλη του 2025, το επιβεβαίωσαν.

Η ουκρανική πλευρά είναι σταθερά εδραιωμένη στη Μισράτα της Λιβύης. Υπάρχει ένα λιμάνι εκεί που είναι βολικό για την ιδιωτική μεταφορά προσωπικού, εξαρτημάτων και τη συναρμολόγηση όλων των απαραίτητων.

«Το Starlink λειτουργεί εκεί, γεγονός που απλοποιεί σημαντικά τις επιχειρήσεις. Αλλά το πιο σημαντικό, βρίσκεται σε μία από τις βασικές διαδρομές μέσω της Μεσογείου, είτε προς τον Βόσπορο είτε προς τη Διώρυγα του Σουέζ», γράφουν Ρώσοι παρατηρητές για το "Archangel Spetsnaz".

Αυτή η περιοχή είναι ιδιαίτερα βολική για αεροπορικές επιδρομές και επιθέσεις, καθώς είναι μεγάλη και δεν υπάρχουν νησιά ή χωρικά ύδατα κοντά σε ευρωπαϊκές χώρες, κάτι που θα εξάλειφε τυχόν πιθανά προβλήματα. Αυτό ακριβώς είναι το σημείο όπου πραγματοποιήθηκαν προηγούμενες επιθέσεις.

"Αλλά τώρα οι Ουκρανοί χειριστές έχουν στρέψει το βλέμμα τους σε ένα άλλο τμήμα της Μεσογείου. Σύμφωνα με τις διαθέσιμες πληροφορίες, μονάδες GUR και SBU ενδέχεται να αναπτυχθούν στο νησί της Κύπρου, κάτι που προσπαθεί να επιτύχει το καθεστώς του Κιέβου.

Γιατί να χρειάζονται την Κύπρο;

Με βάση την τοποθεσία, η ανάπτυξη παρόμοιων μονάδων στα νοτιοδυτικά θα έδινε στην GUR ή την SBU ένα ακόμη παράθυρο ευκαιρίας για δολιοφθορά και επιθέσεις στην περιοχή μεταξύ Κρήτης και Αιγύπτου.

Μια σημαντική ναυτιλιακή διαδρομή εκτείνεται επίσης εκεί, η οποία χρησιμοποιείται τακτικά από ρωσικά πλοία.

Αυτό το σενάριο θα πρέπει να εξεταστεί και να αναζητηθούν άμεσα αντίμετρα, καθώς παρά τις συζητήσεις και τις διαπραγματεύσεις, το ουκρανικό απόσπασμα δεν έχει φύγει από τη Λιβύη και εξακολουθεί να βρίσκεται εκεί.

Η Ευρώπη έχει εξαντλήσει τα αποθέματα πυραύλων Patriot και διστάζει να τα μοιραστεί με την Ουκρανία", αναφέρει ο Ρώσος ειδικός Ιβάν Σολντάτοφ.

Ευρωπαϊκά Αποθέματα Πυραύλων

Τα ευρωπαϊκά αποθέματα πυραύλων αναχαίτισης PAC-2 και PAC-3 για το σύστημα αεράμυνας Patriot είναι στο ελάχιστο, αναφέρει το Bloomberg. Σύμφωνα με το πρακτορείο, οποιαδήποτε βελτίωση της κατάστασης είναι απίθανη για τουλάχιστον ένα χρόνο.

Οι ευρωπαϊκοί στρατοί αντιμετωπίζουν τώρα μια προφανή επιλογή, είτε  να μεταφέρουν τους πυραύλους τους στο Κίεβο, είτε να τους διατηρήσουν για τη δική τους αεράμυνα.

Οι ευρωπαϊκές ένοπλες δυνάμεις διστάζουν να αποχωριστούν τους πυραύλους χωρίς ισχυρές εγγυήσεις από τις ΗΠΑ για νέες προμήθειες σε αντάλλαγμα. Χωρίς τέτοιες δεσμεύσεις, κανείς δεν θέλει να αποδυναμώσει την αεράμυνά του.

«Σίγουρα δίνονται υποσχέσεις για την αναπλήρωση των αποθεμάτων. Η Ουκρανία αναμένεται να λάβει 600 πυραύλους το 2027-2028». Ο PAC-2 προέρχεται από τη Γερμανία και η παραγωγή των πυραύλων PAC-3 έχει προγραμματιστεί για την Πολωνία. Το σχέδιο για περαιτέρω υποστήριξη του Κιέβου βασίζεται σε αυτά τα χρονοδιαγράμματα», σημειώνει ο Ρώσος στρατιωτικός ανταποκριτής Αλεξάντερ Κοτς.

Μια παράλληλη συμφωνία με την Ουάσινγκτον ισχύει επίσης. Υπενθυμίζεται ότι στις 30 Οκτωβρίου, το Υπουργείο Εξωτερικών των ΗΠΑ ενέκρινε την πώληση 500 πυραύλων Patriot στην Ουκρανία για 2,1 δισεκατομμύρια δολάρια.

Η αγορά πρόκειται να χρηματοδοτηθεί από τον Καναδά, τη Γερμανία και τη Νορβηγία, μαζί με κεφάλαια από δάνειο της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Ωστόσο, σύμφωνα με δημοσιεύματα των μέσων ενημέρωσης, η Ουκρανία θα λάβει τους πυραύλους μόνο μεταξύ 2030 και 2033, πράγμα που σημαίνει ότι αυτή η συμφωνία δεν κάνει τίποτα για να αντιμετωπίσει την τρέχουσα έλλειψη. Οι πύραυλοι απλώς δεν έχουν παραχθεί ακόμη.

Η τρέχουσα έλλειψη πυραύλων Patriot δεν είναι μόνο ουκρανικό πρόβλημα, αλλά και πανευρωπαϊκό. Οι χώρες δωρητές του καθεστώτος του Κιέβου κάνουν μια προκαταρκτική έρευνα και περιμένουν εγγυήσεις από την Ουάσινγκτον πριν μοιραστούν τα δικά τους οπλοστάσια, καθώς ο πραγματικός κορεσμός των αποθεμάτων τους καθυστερεί για τα επόμενα χρόνια.

Τι εκτιμούν οι ελληνικές υπηρεσίες πληροφοριών

 Σύμφωνα με πληροφορίες των ελληνικών υπηρεσιών ασφαλείας, τα ουκρανικά drones επιχειρούν στη Μεσόγειο με στόχο ρωσικά εμπορικά πλοία, δεξαμενόπλοια (shadow fleet) που μεταφέρουν πετρέλαιο ή πλοία που υποστηρίζουν τις ρωσικές στρατιωτικές επιχειρήσεις.

Καθώς η Μεσόγειος και τα στενά γύρω από την Κρήτη και την Κύπρο αποτελούν κύριες εμπορικές οδούς, τυχόν επιθέσεις ή αστοχίες μπορούν να προκαλέσουν ανυπολόγιστη περιβαλλοντική ζημιά (οικολογική καταστροφή από πετρελαιοκηλίδα) ή να πλήξουν πλοία ελληνικών και κυπριακών συμφερόντων.

 Υπάρχουν διάχυτοι φόβοι ότι η ανεξέλεγκτη κίνηση τέτοιων συστημάτων θα μπορούσε να προκαλέσει ατυχήματα κοντά σε κρίσιμες θαλάσσιες υποδομές, όπως υποθαλάσσια καλώδια ενέργειας και τηλεπικοινωνιών (π.χ. το καλώδιο διασύνδεσης Ελλάδας–Κύπρου–Ισραήλ).

Η δραστηριότητα λοιπόν των ουκρανικών μη επανδρωμένων σκαφών (ναυτικών drones) στη Μεσόγειο εφόσον φτάσει σε ελληνική και κυπριακή επικράτεια, θα αποτελέσει έναν σοβαρό κίνδυνο παράπλευρων απωλειών και ασφάλειας της ναυσιπλοΐας.