Τα μικροπλαστικά έχουν πλέον εντοπιστεί στον αέρα που αναπνέουμε, στο νερό που πίνουμε και σε πολλά τρόφιμα. Τα τελευταία χρόνια οι επιστήμονες τα έχουν βρει και στο ανθρώπινο σώμα, όπως στο αίμα, στους πνεύμονες, στον πλακούντα και στο μητρικό γάλα. Μια νέα μελέτη, όμως, έρχεται να προσθέσει ακόμη ένα κομμάτι στο παζλ, καθώς εντόπισε μικροπλαστικά και νανοπλαστικά στο αίμα που κυκλοφορεί στις αρτηρίες της καρδιάς.
Τα μικροπλαστικά είναι σωματίδια μικρότερα από πέντε χιλιοστά, ενώ τα νανοπλαστικά είναι ακόμη μικρότερα και μπορούν να αλληλεπιδράσουν με κύτταρα και ιστούς. Αν και έχουν ήδη εντοπιστεί σε διάφορα όργανα του ανθρώπινου σώματος, οι μακροχρόνιες επιπτώσεις τους στην υγεία παραμένουν υπό διερεύνηση.
Η έρευνα, που δημοσιεύθηκε στο European Heart Journal, διαπίστωσε ότι το 84% των ασθενών που είχαν υποστεί οξύ έμφραγμα έφερε μικροπλαστικά ή νανοπλαστικά στο το αίμα που ρέει μέσα στις στεφανιαίες αρτηρίες.
Οι ασθενείς με έμφραγμα εμφάνιζαν, επίσης, μεγαλύτερη ποικιλία πλαστικών σωματιδίων. Το πιο συχνό ήταν το πολυαιθυλένιο, ένα από τα πιο διαδεδομένα πλαστικά παγκοσμίως, που χρησιμοποιείται σε συσκευασίες και πολλά προϊόντα καθημερινής χρήσης.
Τι γνωρίζουμε μέχρι σήμερα
Οι ερευνητές τονίζουν ότι τα ευρήματα δεν αποδεικνύουν πως τα μικροπλαστικά προκαλούν έμφραγμα. Ωστόσο, ενισχύουν την υπόθεση ότι η έκθεση στην «πλαστική ρύπανση», μπορεί να σχετίζεται με την καρδιαγγειακή νόσο, μέσω μηχανισμών όπως η χρόνια φλεγμονή, η βλάβη των αγγείων και η έκθεση στους ατμοσφαιρικούς ρύπους.
Κάπνισμα και ατμοσφαιρική ρύπανση στο μικροσκόπιο
Εγκαινιάστηκε το ανακαινισμένο Κέντρο Υγείας Ζωγράφου - Αγαπηδάκη: Η υγεία ξεκινά από τη γειτονιά
Στη μελέτη συμμετείχαν 61 ασθενείς από δύο πανεπιστημιακά νοσοκομεία της Ιταλίας. Οι επιστήμονες πήραν δείγματα αίματος τόσο από τις στεφανιαίες αρτηρίες όσο και από την περιφερική κυκλοφορία. Παράλληλα κατέγραψαν το ιστορικό καπνίσματος και την έκθεση των συμμετεχόντων στην ατμοσφαιρική ρύπανση.
Το κάπνισμα αναδείχθηκε ως ένας από τους σημαντικότερους παράγοντες που συνδέθηκαν με την παρουσία μικροπλαστικών. Οι καπνιστές είχαν περίπου εξαπλάσιες πιθανότητες να εμφανίζουν πλαστικά σωματίδια στο αίμα τους σε σύγκριση με τους μη καπνιστές.
Παρόμοια εικόνα καταγράφηκε και για την ατμοσφαιρική ρύπανση. Όσοι ζούσαν για μεγάλο χρονικό διάστημα σε περιοχές με αυξημένα επίπεδα αιωρούμενων σωματιδίων (PM2.5) είχαν μεγαλύτερη πιθανότητα να φέρουν μικροπλαστικά στο αίμα τους.
Μάλιστα, όλοι οι συμμετέχοντες που ήταν καπνιστές και ταυτόχρονα είχαν υψηλή έκθεση στην ατμοσφαιρική ρύπανση βρέθηκαν σε υψηλό ποσοστό θετικοί στα μικροπλαστικά.
Πώς μπορεί να φτάνουν τα μικροπλαστικά στην καρδιά
Οι ερευνητές εκτιμούν ότι οι πνεύμονες ίσως αποτελούν μία από τις βασικές πύλες εισόδου των μικροπλαστικών στον οργανισμό. Το κάπνισμα και η εισπνοή μολυσμένου αέρα ενδέχεται να διευκολύνουν τη διέλευση αυτών των σωματιδίων στην κυκλοφορία του αίματος, από όπου μπορούν να μεταφερθούν και στις αρτηρίες της καρδιάς.
Χρειάζονται μεγαλύτερες μελέτες
Σε συνοδευτικό άρθρο στο ίδιο επιστημονικό περιοδικό, ειδικοί επισημαίνουν ότι τα μικροπλαστικά αναδεικνύονται σε έναν νέο περιβαλλοντικό παράγοντα κινδύνου που αξίζει να μελετηθεί σε βάθος.
Όπως υπογραμμίζουν, τα μέχρι σήμερα στοιχεία δεν επιτρέπουν ασφαλή συμπεράσματα για σχέση αιτίου και αποτελέσματος. Ωστόσο, ολοένα και περισσότερες εργασίες δείχνουν ότι τα πλαστικά σωματίδια μπορούν να εισέλθουν στην κυκλοφορία του αίματος, να εντοπιστούν στα αγγεία και πιθανώς να συμβάλλουν σε διεργασίες όπως η φλεγμονή και η δυσλειτουργία του αγγειακού ενδοθηλίου.