Έναν νέο δρόμο για την αγορά στρατιωτικού εξοπλισμού αποκτά η Ουκρανία, καθώς το ΝΑΤΟ επιτρέπει στο Κίεβο να χρησιμοποιεί τον κεντρικό μηχανισμό προμηθειών της Συμμαχίας. Η συμφωνία προβλέπει ταχύτερες αγορές όπλων και πυρομαχικών, ενώ ανοίγει παράλληλα την αγορά των νατοϊκών συμβολαίων για τις ουκρανικές αμυντικές επιχειρήσεις.
Νέα δεδομένα στην προμήθεια στρατιωτικού υλικού για την Ουκρανία δημιουργεί η απόφαση του ΝΑΤΟ να παραχωρήσει στο Κίεβο πρόσβαση στις υπηρεσίες της Υπηρεσίας Υποστήριξης και Προμηθειών της Συμμαχίας (NSPA).
Σύμφωνα με τους Financial Times, η συνεργασία θα επιτρέπει στην Ουκρανία να αγοράζει όπλα, πυρομαχικά και άλλο στρατιωτικό εξοπλισμό μέσα από έναν ήδη οργανωμένο μηχανισμό, περιορίζοντας την ανάγκη για ξεχωριστές διαπραγματεύσεις με κάθε προμηθευτή.
Ο Τραμπ βλέπει συμφωνία, η Μόσχα θέλει να κρατήσει όσα κατέκτησε
Η συμφωνία ανακοινώνεται σε μια περίοδο κατά την οποία η στρατιωτική υποστήριξη προς το Κίεβο βρίσκεται στο επίκεντρο νέων διαφωνιών μεταξύ των Ηνωμένων Πολιτειών και της ουκρανικής κυβέρνησης.
Πώς θα αγοράζει όπλα η Ουκρανία
Μέχρι σήμερα, σημαντικό μέρος των ουκρανικών προμηθειών πραγματοποιούνταν μέσω διμερών συμφωνιών με κυβερνήσεις ή ειδικών προγραμμάτων στρατιωτικής βοήθειας.
Με τη νέα συνεργασία, το Κίεβο θα μπορεί να αξιοποιεί τις διαδικασίες και την τεχνογνωσία της NSPA, η οποία διαχειρίζεται προμήθειες και υπηρεσίες υποστήριξης για τα κράτη της Συμμαχίας.
Η Ζακλίν Μπόρσμπομ, διευθύντρια υποστήριξης επιχειρήσεων της υπηρεσίας, εξήγησε στους Financial Times ότι η Ουκρανία αποκτά ένα περισσότερο οργανωμένο πλαίσιο πρόσβασης στην τεχνογνωσία των προμηθειών, στις υπηρεσίες υποστήριξης και στην υφιστάμενη αμυντική βιομηχανική βάση.
Ως χαρακτηριστικό παράδειγμα ανέφερε τη δυνατότητα της Ουκρανίας να αναθέσει στην υπηρεσία την αγορά δεκάδων χιλιάδων στρατιωτικών στολών.
Το βασικό πλεονέκτημα είναι οι οικονομίες κλίμακας: Οι συγκεντρωτικές παραγγελίες μπορούν να περιορίσουν το κόστος και να επιταχύνουν την απόκτηση αναγκαίου υλικού.
Η νέα δυνατότητα δεν σημαίνει ότι το ΝΑΤΟ αναλαμβάνει αυτομάτως τη χρηματοδότηση των ουκρανικών αγορών. Πρόκειται για πρόσβαση σε μηχανισμό προμηθειών και όχι για πρόγραμμα δωρεάν παραχώρησης εξοπλισμού.
Στους διαγωνισμούς του ΝΑΤΟ και ουκρανικές εταιρείες
Η συνεργασία δεν περιορίζεται στις αγορές που θα πραγματοποιεί το Κίεβο.
Ήδη από τον Απρίλιο, το ΝΑΤΟ είχε επιτρέψει σε ουκρανικές αμυντικές επιχειρήσεις να συμμετέχουν σε διαγωνισμούς της NSPA, δημιουργώντας νέες εμπορικές δυνατότητες για την αμυντική βιομηχανία της χώρας.
Την περασμένη εβδομάδα πραγματοποιήθηκε στο Κίεβο ειδική εκδήλωση, στην οποία συμμετείχαν περίπου 150 ουκρανικές εταιρείες, προκειμένου να ενημερωθούν για τις προϋποθέσεις εγγραφής και συμμετοχής στις διαδικασίες προμηθειών.
Η εξέλιξη αποκτά ιδιαίτερο ενδιαφέρον για τις επιχειρήσεις που κατασκευάζουν μη επανδρωμένα αεροσκάφη και άλλα στρατιωτικά συστήματα.
Από την έναρξη της ρωσικής εισβολής το 2022, η ουκρανική αμυντική βιομηχανία έχει επεκτείνει την παραγωγή της, ιδιαίτερα στον τομέα των drones, αποκτώντας τεχνογνωσία από τη χρήση των συστημάτων αυτών στο πεδίο των επιχειρήσεων.
Η Μπόρσμπομ αναγνώρισε ότι η ταχύτητα ανάπτυξης νέων ουκρανικών τεχνολογιών προσφέρει δυνατότητες αξιοποίησης της εμπειρίας τους και από τα κράτη της Συμμαχίας.
Η διαφορά από το πρόγραμμα PURL
Ο νέος μηχανισμός λειτουργεί συμπληρωματικά προς το πρόγραμμα PURL, μέσω του οποίου σύμμαχοι του ΝΑΤΟ χρηματοδοτούν την αγορά αμερικανικού στρατιωτικού εξοπλισμού για την Ουκρανία.
Το PURL βασίζεται στη συγκέντρωση χρηματοδότησης από συμμαχικές χώρες για την προμήθεια συγκεκριμένων αμερικανικών οπλικών συστημάτων.
Αντίθετα, η συνεργασία με την NSPA προσφέρει στην Ουκρανία έναν πρόσθετο τρόπο πραγματοποίησης αγορών μέσω των οργανωμένων υπηρεσιών προμηθειών της Συμμαχίας.
Η διάκριση έχει σημασία, καθώς τις τελευταίες ημέρες έχουν καταγραφεί προβλήματα στην παράδοση αμερικανικών αναχαιτιστικών πυραύλων που προορίζονται για την ουκρανική αεράμυνα.
Ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο αναγνώρισε ότι ενδέχεται να υπήρξαν καθυστερήσεις, απορρίπτοντας ωστόσο την ερμηνεία ότι οφείλονται σε πολιτική απόφαση παρακράτησης της βοήθειας.
Νέα εξοπλιστική αγορά εν μέσω πολέμου
Η πρόσβαση της Ουκρανίας στον μηχανισμό της NSPA συμπίπτει με την αύξηση των αμυντικών δαπανών σε αρκετές ευρωπαϊκές χώρες και τη διεύρυνση της συνεργασίας μεταξύ ευρωπαϊκών και ουκρανικών αμυντικών επιχειρήσεων.
Για το Κίεβο, η συμφωνία δημιουργεί έναν επιπλέον δίαυλο προμηθειών σε μια περίοδο κατά την οποία η ταχύτητα παράδοσης πυρομαχικών και στρατιωτικού εξοπλισμού παραμένει κρίσιμος παράγοντας.
Για τις ουκρανικές εταιρείες, η δυνατότητα συμμετοχής σε νατοϊκούς διαγωνισμούς ανοίγει προοπτικές πωλήσεων πέρα από τις ανάγκες των ουκρανικών ενόπλων δυνάμεων.
Η συνεργασία δεν αποτελεί ένταξη της Ουκρανίας στο ΝΑΤΟ ούτε εγγύηση ότι κάθε παραγγελία θα παραδίδεται χωρίς καθυστερήσεις. Αποτελεί, ωστόσο, ουσιαστική αλλαγή στον τρόπο με τον οποίο η χώρα θα μπορεί να προμηθεύεται στρατιωτικό υλικό και να συνδέει την εγχώρια αμυντική παραγωγή με την αγορά της Συμμαχίας.
