Νέα περίοδος έντασης ξεκίνησε στον Περσικό Κόλπο, καθώς η αμερικανική Κεντρική Διοίκηση (CENTCOM) ανακοίνωσε την έναρξη σειράς ισχυρών στρατιωτικών πληγμάτων εναντίον ιρανικών στόχων. Η απόφαση αυτή αποτελεί την απάντηση της Ουάσινγκτον στις επιθέσεις που σημειώθηκαν το τελευταίο 24ωρο κατά τριών εμπορικών πλοίων που διέρχονταν από το Στενό του Ορμούζ.
Το επιχειρησιακό σκέλος των πληγμάτων
Σύμφωνα με ανακοινώσεις αμερικανών αξιωματούχων, τα πλήγματα είχαν ως στόχο κρίσιμες υποδομές των ιρανικών ενόπλων δυνάμεων, περιλαμβάνοντας:
Συστήματα αεράμυνας και παράκτιας επιτήρησης.
Εκτοξευτήρες πυραύλων εδάφους-αέρος και πυραύλων κρουζ κατά πλοίων.
Σημεία εκτόξευσης μη επανδρωμένων αεροσκαφών (drones).
Ιρανικά κρατικά μέσα ενημέρωσης επιβεβαίωσαν τις επιθέσεις, αναφέροντας μια σειρά από εκρήξεις σε περιοχές στρατηγικής σημασίας, όπως το νησί Κεσμ, η πόλη Σιρίκ και το λιμάνι Μπαντάρ Αμπάς. Σύμφωνα με την ιρανική πλευρά, υπάρχουν αναφορές για τραυματίες από θραύσματα βλημάτων σε εμπορική αποβάθρα.
Αντιδράσεις και γεωπολιτικές συνέπειες
Η Τεχεράνη αντέδρασε έντονα, χαρακτηρίζοντας τις αμερικανικές ενέργειες ως παραβίαση της πρόσφατης συμφωνίας/μνημονίου κατανόησης και υποσχόμενη «αποφασιστική» ανταπόδοση για την προστασία των εθνικών της συμφερόντων. Παράλληλα, η κυβέρνηση των ΗΠΑ ανακοίνωσε την ανάκληση της άδειας πώλησης ιρανικού πετρελαίου στη διεθνή αγορά, μια κίνηση που είχε επιτραπεί ως μέρος της ενδιάμεσης ειρηνευτικής συμφωνίας. Η απόφαση αυτή προκάλεσε άμεση άνοδο των τιμών του πετρελαίου (Brent και WTI) κατά πάνω από 5%.
Το πλαίσιο της κρίσης
Η νέα κλιμάκωση έρχεται σε μια στιγμή που:
Το Ιράν βρίσκεται σε περίοδο εθνικού πένθους μετά τον θάνατο του πρώην ανώτατου ηγέτη, Αλί Χαμενεΐ.
Οι διαπραγματεύσεις για τον περιορισμό του πυρηνικού προγράμματος του Ιράν φαίνονται να οδηγούνται σε αδιέξοδο, με αξιωματούχους της Τεχεράνης να κατηγορούν την Ουάσινγκτον για υπονόμευση της διαδικασίας.
Υφίστανται έντονες διαφωνίες σχετικά με τη χρήση των θαλάσσιων διόδων στο Στενό του Ορμούζ, με την Ουάσινγκτον να ζητά την τήρηση των νότιων διαδρομών και το Ιράν να θέτει περιορισμούς στις διελεύσεις.
Οι εξελίξεις αυτές θέτουν σε κίνδυνο τις εύθραυστες ισορροπίες στην περιοχή, ενώ η διεθνής κοινότητα παρακολουθεί με ανησυχία τις πιθανές επιπτώσεις στην παγκόσμια ασφάλεια και την ενεργειακή επάρκεια.
