Η απολιγνιτοποίηση θα απέτρεπε πρόσθετο κόστος 7,1 δισ. ευρώ για τους καταναλωτές ηλεκτρικής ενέργειας την περίοδο 2020-2026, σύμφωνα με όσα υποστηρίζει ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης Κωστής Χατζηδάκης. Σε ανάρτησή του, παρουσιάζει τα οικονομικά οφέλη που, κατά την εκτίμησή του, συνδέονται με τη μείωση της χρήσης λιγνίτη, τις επενδύσεις στις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας (ΑΠΕ) και την αναδιάρθρωση της ΔΕΗ.
Ο Κωστής Χατζηδάκης συνδέει τη μείωση της εξάρτησης από τα ορυκτά καύσιμα με το κόστος ηλεκτρικής ενέργειας για τα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις. Στο πλαίσιο αυτό, παραθέτει στοιχεία για τη χρηματιστηριακή αξία της ΔΕΗ, τη συμμετοχή των ΑΠΕ στην ηλεκτροπαραγωγή, τις τιμές ενέργειας στην Ελλάδα και στην Ευρωπαϊκή Ένωση, καθώς και τις εξοικονομήσεις που αναμένονται από τις ηλεκτρικές διασυνδέσεις των νησιών.
Το μεγαλύτερο οικονομικό όφελος που επικαλείται αφορά την απολιγνιτοποίηση. Όπως αναφέρει, η διατήρηση της προηγούμενης εξάρτησης από τον λιγνίτη για την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας θα επιβάρυνε τους καταναλωτές με επιπλέον 7,1 δισ. ευρώ στο διάστημα 2020-2026. Το ποσό αποτελεί βασικό επιχείρημα στην απάντησή του προς όσους ασκούν κριτική στην ενεργειακή πολιτική της κυβέρνησης.
Απολιγνιτοποίηση και ο ρόλος της ΔΕΗ
Ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης υποστηρίζει ότι η διατήρηση του λιγνίτη δεν θα εξασφάλιζε χαμηλότερες τιμές ηλεκτρικής ενέργειας. Ειδικότερα, επικαλείται τις επιπτώσεις από τους πολέμους στην Ουκρανία και στη Μέση Ανατολή, οι οποίοι επηρεάζουν το ενεργειακό κόστος σε ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ένωση. Με αυτή την αναφορά, επισημαίνει ότι οι διεθνείς εξελίξεις μπορούν να επηρεάσουν τις τιμές ανεξάρτητα από τις εγχώριες επιλογές στο ενεργειακό μείγμα.
Στην ανάρτησή του αναφέρεται επίσης στη μεταβολή της οικονομικής θέσης της ΔΕΗ από το 2019. Σύμφωνα με τα στοιχεία που παραθέτει, η χρηματιστηριακή αξία της εταιρείας αυξήθηκε από τα 417 εκατ. ευρώ στα 14 δισ. ευρώ, σημειώνοντας άνοδο κατά 33 φορές. Ο ίδιος αποδίδει την εξέλιξη στις παρεμβάσεις που έγιναν μετά το 2019 και υποστηρίζει ότι τότε η επιχείρηση αντιμετώπιζε τον κίνδυνο χρεοκοπίας, ενώ σήμερα έχει ισχυρότερη οικονομική θέση.
Κατά τον Χατζηδάκη, η ενίσχυση της ΔΕΗ διευρύνει τη δυνατότητά της να εφαρμόζει εκπτωτικές πολιτικές για τους καταναλωτές. Ανάμεσα στα παραδείγματα που αναφέρει είναι τα σταθερά, λεγόμενα μπλε τιμολόγια. Σύμφωνα με τον ίδιο, οι χρεώσεις τους βρίσκονται σε επίπεδα που παραπέμπουν στην περίοδο πριν από την ενεργειακή κρίση. Η αναφορά στα τιμολόγια εντάσσεται στο επιχείρημά του ότι η οικονομική κατάσταση της επιχείρησης συνδέεται και με τις επιλογές που έχει στη διάθεσή της για την εμπορική πολιτική της.
ΑΠΕ, ηλεκτροπαραγωγή και ενεργειακό κόστος
Ιδιαίτερη έμφαση δίνει στις επενδύσεις σε Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας. Όπως αναφέρει, η εγκατεστημένη ισχύς των ΑΠΕ έχει σχεδόν τριπλασιαστεί από το 2019, από τα 6,3 GW στα 18 GW. Τα στοιχεία αυτά παρουσιάζονται ως ένδειξη της μεταβολής του ενεργειακού μείγματος και της ενίσχυσης της εγχώριας παραγωγής από ανανεώσιμες πηγές.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που επικαλείται, το 2025 οι ΑΠΕ κάλυψαν το 55% της ηλεκτροπαραγωγής στην Ελλάδα. Ο Χατζηδάκης συνδέει τη συμμετοχή τους με τη μικρότερη εξάρτηση από τα ορυκτά καύσιμα και με τον περιορισμό της έκθεσης της χώρας στις διεθνείς διακυμάνσεις των ενεργειακών τιμών. Η απολιγνιτοποίηση, όπως την περιγράφει, αποτελεί μέρος μιας ευρύτερης αλλαγής στο μείγμα παραγωγής και όχι μεμονωμένη παρέμβαση στην ηλεκτρική ενέργεια.
Ο ίδιος σημειώνει ακόμη ότι η Ελλάδα έχει καταστεί καθαρός εξαγωγέας ηλεκτρικής ενέργειας για δύο συνεχόμενα χρόνια. Συνδέει την εξέλιξη αυτή με την ανταγωνιστικότητα των τιμών στην ελληνική αγορά, χωρίς στην ανάρτηση που περιγράφεται να παρατίθενται αναλυτικά συγκριτικά στοιχεία για κάθε χώρα ή συγκεκριμένες τιμές.
Οι τιμές ρεύματος και οι διασυνδέσεις των νησιών
Σημαντικό μέρος της τοποθέτησης αφορά τη σύγκριση των τιμών ηλεκτρικής ενέργειας στην Ελλάδα με εκείνες άλλων ευρωπαϊκών χωρών. Η σύγκριση αυτή, μαζί με τα στοιχεία για τη ΔΕΗ και τις ΑΠΕ, χρησιμοποιείται από τον αντιπρόεδρο της κυβέρνησης για να υποστηρίξει ότι οι επιλογές στην ενεργειακή πολιτική έχουν οικονομικές συνέπειες για τους καταναλωτές. Η ανάρτηση αναφέρεται επίσης στις αναμενόμενες εξοικονομήσεις από τις ηλεκτρικές διασυνδέσεις των νησιών, χωρίς να προσδιορίζει στο διαθέσιμο κείμενο το ύψος τους.
Συνολικά, ο Χατζηδάκης παρουσιάζει την απολιγνιτοποίηση, την ανάπτυξη των ΑΠΕ και την αλλαγή της οικονομικής θέσης της ΔΕΗ ως αλληλένδετες πτυχές της ενεργειακής πολιτικής. Κεντρικό σημείο της επιχειρηματολογίας του είναι ότι η παραμονή του λιγνίτη στο ενεργειακό μείγμα δεν θα προστάτευε κατ’ ανάγκη τους καταναλωτές από υψηλότερο κόστος, ιδίως σε συνθήκες διεθνούς αστάθειας. Τα ποσά και οι εκτιμήσεις που παρατίθενται αποτελούν στοιχεία και θέσεις που επικαλείται ο ίδιος, στο πλαίσιο της δημόσιας συζήτησης για το κόστος της ηλεκτρικής ενέργειας και τη μετάβαση σε διαφορετικές πηγές παραγωγής.
