Η γεωπολιτική σκακιέρα στην Ευρώπη δέχεται έναν ισχυρό κλυδωνισμό, καθώς η Ουάσιγκτον φαίνεται διατεθειμένη να ανακατέψει την τράπουλα της στρατιωτικής της παρουσίας στη γηραιά ήπειρο. Σε μια εξέλιξη με βαθιές πολιτικές προεκτάσεις, οι Ηνωμένες Πολιτείες δρομολογούν τη μείωση της στρατιωτικής τους δύναμης στη Γερμανία κατά 5.000 άτομα, μια κίνηση που δεν αποτελεί απλώς μια τεχνική αναδιάταξη, αλλά το αποτέλεσμα μιας οξείας σύγκρουσης κορυφής μεταξύ του Ντόναλντ Τραμπ και του Φρίντριχ Μερτς.
Περίπου 80.000 Αμερικανοί στρατιώτες έχουν αναπτυχθεί στην Ευρώπη, εκ των οποίων οι 38.000 βρίσκονται στη Γερμανία
Το Σχέδιο της Αποχώρησης και το Πεντάγωνο
Σύμφωνα με πληροφορίες που μετέδωσε το δίκτυο CBS, το αμερικανικό Υπουργείο Άμυνας επεξεργάζεται ήδη την απόσυρση 5.000 στρατιωτών από το σύνολο των περίπου 35.000 που σταθμεύουν επί γερμανικού εδάφους. Ο προγραμματισμός προβλέπει την ολοκλήρωση αυτής της επιχείρησης μέσα σε ένα διάστημα 6 έως 12 μηνών.
Ο εκπρόσωπος του Πενταγώνου, Σον Παρνέλ, διευκρίνισε ότι η απόφαση αυτή προέκυψε μετά από μια διεξοδική αξιολόγηση της αμερικανικής παρουσίας στην Ευρώπη, με γνώμονα τις τρέχουσες επιχειρησιακές ανάγκες. Αξιοσημείωτο είναι ότι η σχετική εντολή φέρει την υπογραφή του Υπουργού Άμυνας, Πιτ Χέγκσεθ, σηματοδοτώντας μια νέα προσέγγιση στις συμμαχικές υποχρεώσεις.
Η Προσωπική Κόντρα Τραμπ - Μερτς
Η στρατιωτική αυτή αναδίπλωση συμπίπτει με μια περίοδο πρωτοφανούς έντασης μεταξύ των δύο ηγετών. Η σπίθα άναψε όταν ο Φρίντριχ Μερτς επέκρινε ανοιχτά την αμερικανική στρατηγική στο μέτωπο του Ιράν, υποστηρίζοντας πως η Ουάσιγκτον υποτάσσεται στις διαθέσεις των Ιρανών διαπραγματευτών, εμφανιζόμενη «ταπεινωμένη».
Η αντίδραση του Ντόναλντ Τραμπ ήταν, όπως αναμενόταν, εκρηκτική. Μέσω του Truth Social, εξαπέλυσε μια σφοδρή προσωπική επίθεση στον Γερμανό Καγκελάριο:
Η Απειλή για την Ευρωπαϊκή Άμυνα και το ΝΑΤΟ
Η δυσαρέσκεια του Αμερικανού προέδρου δεν περιορίζεται στο Βερολίνο. Ο Τραμπ άφησε σαφείς αιχμές και για την Ιταλία και την Ισπανία, απειλώντας με αποχώρηση στρατευμάτων και από εκεί, λόγω της απροθυμίας τους να συνδράμουν στις επιχειρήσεις για τη διασφάλιση της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ.
Η ρητορική αυτή αναζωπυρώνει τη διαχρονική κριτική του προς το ΝΑΤΟ, το οποίο θεωρεί ότι επιβαρύνει δυσανάλογα τους Αμερικανούς φορολογούμενους. Παρά το γεγονός ότι η Γερμανία φιλοξενεί την εμβληματική βάση Ramstein, που αποτελεί τον κεντρικό κόμβο των ΗΠΑ εκτός των συνόρων τους, η Ουάσιγκτον φαίνεται πλέον να μην θεωρεί τίποτα δεδομένο.
Από το 2020 στο Σήμερα: Μια Νέα Πραγματικότητα
Αυτή δεν είναι η πρώτη φορά που ο Τραμπ επιχειρεί κάτι τέτοιο. Το 2020 είχε προτείνει τη μείωση 12.000 στρατιωτών, σχέδιο που τότε «πάγωσε» το Κογκρέσο και ακύρωσε αργότερα ο Τζο Μπάιντεν. Ωστόσο, οι συνθήκες έχουν αλλάξει ριζικά:
Η Γερμανία έχει αυξήσει τις αμυντικές της δαπάνες, στοχεύοντας στο 3,1% του ΑΕΠ έως το 2027.
Η στρατηγική των ΗΠΑ μετατοπίζεται πλέον αποφασιστικά προς τον Ινδο-Ειρηνικό.
Η παρουσία στη Ρουμανία έχει ήδη περιοριστεί, στέλνοντας μήνυμα στους Ευρωπαίους να αναλάβουν την ευθύνη της δικής τους άμυνας.
Η Εξάντληση των Αποθεμάτων και οι Καθυστερήσεις
Την ίδια στιγμή, οι Financial Times αποκαλύπτουν μια άλλη κρίσιμη πτυχή: η παρατεταμένη σύγκρουση με το Ιράν έχει προκαλέσει σοβαρή εξάντληση των αμερικανικών οπλικών αποθεμάτων. Αυτό αναγκάζει την Ουάσιγκτον να προειδοποιήσει συμμάχους όπως το Ηνωμένο Βασίλειο, την Πολωνία και τις χώρες της Βαλτικής για σημαντικές καθυστερήσεις στις παραδόσεις εξοπλισμών.
Σε μια στιγμή που η Ανατολική Ευρώπη νιώθει την ανάσα της Ρωσίας, η υποχώρηση της αμερικανικής ισχύος –είτε λόγω πολιτικής βούλησης είτε λόγω έλλειψης πόρων– δημιουργεί ένα κενό ασφαλείας που προκαλεί έντονη ανησυχία στις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες.
Είναι σαφές ότι η σχέση ΗΠΑ-Ευρώπης εισέρχεται σε μια φάση «ενηλικίωσης» μέσω κρίσης, όπου οι παραδοσιακές εγγυήσεις ασφαλείας τίθενται υπό αίρεση και οι προσωπικές αντιπαραθέσεις ηγετών καθορίζουν τη στρατιωτική διάταξη στο πεδίο.
