Στο Pro News Σεβόμαστε την ιδιωτικότητά σας

Εμείς και οι συνεργάτες μας αποθηκεύουμε ή/και έχουμε πρόσβαση σε πληροφορίες σε μια συσκευή, όπως cookies και επεξεργαζόμαστε προσωπικά δεδομένα, όπως μοναδικά αναγνωριστικά και τυπικές πληροφορίες που αποστέλλονται από μια συσκευή για εξατομικευμένες διαφημίσεις και περιεχόμενο, μέτρηση διαφημίσεων και περιεχομένου, καθώς και απόψεις του κοινού για την ανάπτυξη και βελτίωση προϊόντων.

Με την άδειά σας, εμείς και οι συνεργάτες μας ενδέχεται να χρησιμοποιήσουμε ακριβή δεδομένα γεωγραφικής τοποθεσίας και ταυτοποίησης μέσω σάρωσης συσκευών. Μπορείτε να κάνετε κλικ για να συναινέσετε στην επεξεργασία από εμάς και τους συνεργάτες μας όπως περιγράφεται παραπάνω. Εναλλακτικά, μπορείτε να αποκτήσετε πρόσβαση σε πιο λεπτομερείς πληροφορίες και να αλλάξετε τις προτιμήσεις σας πριν συναινέσετε ή να αρνηθείτε να συναινέσετε. Λάβετε υπόψη ότι κάποια επεξεργασία των προσωπικών σας δεδομένων ενδέχεται να μην απαιτεί τη συγκατάθεσή σας, αλλά έχετε το δικαίωμα να αρνηθείτε αυτήν την επεξεργασία. Οι προτιμήσεις σας θα ισχύουν μόνο για αυτόν τον ιστότοπο. Μπορείτε πάντα να αλλάξετε τις προτιμήσεις σας επιστρέφοντας σε αυτόν τον ιστότοπο ή επισκεπτόμενοι την πολιτική απορρήτου μας.

Αυτός ο ιστότοπος χρησιμοποιεί cookies για να βελτιώσει την εμπειρία σας.Δες περισσότερα εδώ.
ΕΠΙΣΤΗΜΗ

Μελέτησαν 18.457 αρχαία οστά και ανακάλυψαν τι έκανε τους ανθρώπους ψηλότερους πριν από 7.000 χρόνια

Η ποιότητα της διατροφής αποδείχθηκε καθοριστικός παράγοντας για το ύψος των ανθρώπων, σύμφωνα με μεγάλη έρευνα σε Ευρώπη και Ασία, η οποία ανέδειξε και τον ρόλο των γαλακτοκομικώνΜια διαφορετική εικόνα για την εξέλιξη του ανθρώπινου βιοτικού επιπέδου τα τελευταία 7.000 χρόνια αποκαλύπτει μεγάλη επιστημονική έρευνα, η οποία βασίστηκε στην ανάλυση περισσότερων από 18.000 αρχαίων οστών. Τα ευρήματα δείχνουν ότι η τεχνολογική πρόοδος δεν οδηγούσε απαραίτητα σε καλύτερες συνθήκες διαβίωσης, ενώ η ποιότητα της διατροφής έπαιζε καθοριστικό ρόλο στο ύψος των ανθρώπων.

Ειδικότερα, οι ερευνητές εξέτασαν 18.457 οστά από 783 αρχαιολογικές θέσεις σε 45 χώρες της Ευρώπης και της Ασίας. Η μελέτη, που δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό Proceedings of the National Academy of Sciences (PNAS), πραγματοποιήθηκε από επιστήμονες του Πανεπιστημίου του Τίμπινγκεν στη Γερμανία και του Ινστιτούτου Γεωανθρωπολογίας Μαξ Πλανκ, συμφωνα με το 

 

Η ομάδα χρησιμοποίησε το μήκος των μακρών οστών για να υπολογίσει το ύψος των ανθρώπων σε διαφορετικές ιστορικές περιόδους και στη συνέχεια συνέκρινε τις μεταβολές με την αύξηση του πληθυσμού και την τεχνολογική ανάπτυξη. «Όταν τα παιδιά και οι έφηβοι έχουν πρόσβαση σε επαρκή και υψηλής ποιότητας τροφή, αναπτύσσονται και γίνονται ψηλότεροι, μέσα στα όρια που θέτουν οι γενετικοί παράγοντες», εξήγησε η Manon Stephan, οικονομική ιστορικός στο Πανεπιστήμιο του Τίμπινγκεν. Όπως σημείωσε, το ύψος μπορεί να προσφέρει σημαντικές πληροφορίες για το επίπεδο διαβίωσης μιας κοινωνίας.

Πώς άλλαξε το ύψος των ανθρώπων στην Ευρώπη και την Ασία

Τα αποτελέσματα της έρευνας αποκαλύπτουν εντυπωσιακές διαφορές ανάμεσα στις δύο ηπείρους. Στην Κίνα, για παράδειγμα, οι άνδρες πριν από περίπου 7.000 χρόνια είχαν μέσο ύψος περίπου 1,78 μέτρα. Το μέγεθος αυτό μειώθηκε σταδιακά και έφτασε περίπου τα 1,60 μέτρα τον 19ο αιώνα. Αντίστοιχη, αν και μικρότερη, ήταν η πτώση στις γυναίκες. Το μέσο ύψος τους από περίπου 1,57 μέτρα πριν από 7.000 χρόνια υποχώρησε στα περίπου 1,47 μέτρα σε πιο πρόσφατες ιστορικές περιόδους.

Στη βόρεια Ευρώπη, αντίθετα, οι ερευνητές εντόπισαν διαφορετική εξέλιξη. Πριν από περίπου5.000 χρόνια, οι άνδρες είχαν μέσο ύψος μόλις 1,63 μέτρα. Στη συνέχεια, όμως, το ύψος τους αυξήθηκε, σε μια εξέλιξη που οι επιστήμονες συνδέουν, μεταξύ άλλων, με τη μετανάστευση κτηνοτροφικών πληθυσμών από τις στέπες της ανατολικής Ευρώπης και της δυτικής Σιβηρίας. Οι πληθυσμοί αυτοί έφεραν μαζί τους εξελιγμένες πρακτικές γαλακτοκομικής κτηνοτροφίας, αλλά και τη γενετική ιδιότητα της ανοχής στη λακτόζη. Η μεγαλύτερη κατανάλωση γαλακτοκομικών προϊόντων εκτιμάται ότι συνέβαλε στη βελτίωση της διατροφής και στην αύξηση του ύψους.

Η ανοδική πορεία στη βόρεια Ευρώπη συνεχίστηκε μέχρι τον πρώιμο Μεσαίωνα. Ωστόσο, κάποια στιγμή μεταξύ του 500 και του 1000 μ.Χ. η τάση αντιστράφηκε και το μέσο ύψος άρχισε να μειώνεται, μια εξέλιξη που διήρκεσε μέχρι τα τέλη του 19ου αιώνα. Αντίστοιχα μοτίβα καταγράφηκαν και στις γυναίκες, με τις μεγαλύτερες μειώσεις να εντοπίζονται στην Κίνα και την Ιαπωνία.

 

Η τεχνολογική πρόοδος δεν σήμαινε απαραίτητα καλύτερη διατροφή

Ένα από τα σημαντικότερα συμπεράσματα της έρευνας είναι ότι η τεχνολογική ανάπτυξη δεν οδηγούσε αυτομάτως σε βελτίωση της υγείας και της διατροφής του γενικού πληθυσμού. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η Κίνα, όπου τον 11ο αιώνα εισήχθησαν νέες ποικιλίες ρυζιού υψηλότερης απόδοσης, μαζί με άλλες γεωργικές και τεχνολογικές καινοτομίες. Οι μεγαλύτερες σοδειές επέτρεψαν στην αυτοκρατορία να διατηρήσει την ισχύ της, ωστόσο δεν μεταφράστηκαν απαραίτητα σε καλύτερο επίπεδο διαβίωσης για τους απλούς ανθρώπους.

Αντίθετα, η αύξηση της παραγωγής συνέβαλε στην υποστήριξη μεγαλύτερου πληθυσμού. Καθώς οι άνθρωποι αποκτούσαν περισσότερα παιδιά, τα διαθέσιμα τρόφιμα έπρεπε να μοιραστούν σε περισσότερα άτομα. Έτσι, σύμφωνα με τους ερευνητές, δεν αυξανόταν απαραίτητα η ποσότητα της τροφής που αντιστοιχούσε σε κάθε άνθρωπο, ενώ μπορούσε να υποβαθμιστεί και η διατροφική της ποιότητα, ιδιαίτερα όσον αφορά τις πρωτεΐνες υψηλής ποιότητας. Παρόμοια εικόνα παρατηρήθηκε και στην Ευρώπη. Η τεχνολογική εξέλιξη επέτρεπε την υποστήριξη μεγαλύτερων πληθυσμών, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι βελτιωνόταν αναγκαστικά η διατροφή κάθε ανθρώπου.

Ο Jörg Baten, καθηγητής οικονομικής ιστορίας στο Πανεπιστήμιο του Τίμπινγκεν, υπογράμμισε ότι η τεχνολογική πρόοδος δεν οδηγεί από μόνη της σε αύξηση του ανθρώπινου ύψους. Οι επιστήμονες επισημαίνουν ότι το ύψος αποτελεί έναν χρήσιμο δείκτη της διατροφικής κατάστασης και της υγείας των πληθυσμών, καθώς αποτυπώνει σε μεγάλο βαθμό τις συνθήκες στις οποίες μεγάλωναν τα παιδιά και οι έφηβοι. Ωστόσο, διευκρινίζουν ότι απαιτείται περαιτέρω έρευνα για να συνδεθούν με μεγαλύτερη ακρίβεια οι μεταβολές αυτές με τις κοινωνικές συνθήκες και τις εξελίξεις στη γεωργία. Όπως ανέφερε ο αρχαιολόγος Mark Hudson από το Ινστιτούτο Γεωανθρωπολογίας Μαξ Πλανκ, τα στατιστικά δεδομένα αποκαλύπτουν μακροχρόνιες τάσεις και προσφέρουν ενδείξεις για το πότε σημειώθηκαν σημαντικές αλλαγές στις συνθήκες ζωής των ανθρώπων.

Tags
Back to top button