Νέα ένταση επιχειρεί να προκαλέσει η Άγκυρα στο Αιγαίο, αυτή τη φορά με αφορμή το ελληνικό Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο για τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας.

Σε ανακοίνωσή του στις 19 Αυγούστου, ο εκπρόσωπος του τουρκικού Υπουργείου Εξωτερικών Οντσού Κετζελί υποστήριξε ότι το ελληνικό πλαίσιο, το οποίο αφορά και περιοχές του Αιγαίου, δεν παράγει κανένα νομικό αποτέλεσμα για την Τουρκία.

Η τουρκική ανακοίνωση, όμως, δεν περιορίζεται στην ενεργειακή πολιτική.

Η Άγκυρα επαναφέρει για ακόμη μία φορά τη γνωστή της ρητορική περί «γεωγραφικών σχηματισμών» των οποίων, κατά την τουρκική θέση, η κυριότητα δεν έχει μεταβιβαστεί στην Ελλάδα μέσω διεθνών συνθηκών.

Πρόκειται για μία ιδιαίτερα βαριά διατύπωση, καθώς η Τουρκία επιχειρεί να μετατρέψει ένα ελληνικό διοικητικό και ενεργειακό ζήτημα σε ακόμη μία αφορμή για να επαναφέρει τις πάγιες αμφισβητήσεις της στο Αιγαίο.

Από τις ΑΠΕ στην αμφισβήτηση της ελληνικής κυριαρχίας

Το ελληνικό σχέδιο αφορά τη χωροθέτηση έργων Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας και θέτει κανόνες, προϋποθέσεις και περιορισμούς για την ανάπτυξη σχετικών έργων.

Η Άγκυρα, ωστόσο, επιλέγει να ανεβάσει το θερμόμετρο.

Με τη συγκεκριμένη ανακοίνωση επιχειρεί να περάσει το μήνυμα ότι δεν αναγνωρίζει τις ελληνικές αποφάσεις όταν αυτές αφορούν περιοχές τις οποίες η ίδια εντάσσει στο ευρύτερο πλαίσιο των ελληνοτουρκικών διαφορών.

Έτσι, πίσω από τις ανεμογεννήτριες και τον ενεργειακό σχεδιασμό εμφανίζεται ξανά το πραγματικό γεωπολιτικό υπόβαθρο: η διαρκής προσπάθεια της Τουρκίας να διατηρεί ανοιχτή τη συζήτηση για το καθεστώς ελληνικών νησιών και περιοχών του Αιγαίου.

Η Αθήνα δεν μπορεί να αγνοήσει τη διατύπωση

Η αναφορά της τουρκικής πλευράς σε περιοχές που δήθεν δεν έχουν «παραχωρηθεί» στην Ελλάδα δεν αποτελεί μια αθώα διπλωματική φράση.

Είναι μέρος μιας ευρύτερης τουρκικής επιχειρηματολογίας που εδώ και χρόνια αμφισβητεί ελληνικές θέσεις στο Αιγαίο.

Και ακριβώς γι' αυτό η συγκεκριμένη αναφορά αποκτά ιδιαίτερη σημασία.

Η Ελλάδα έχει απέναντί της μια Τουρκία που, παρά τις αναφορές στον διάλογο και στη συνεργασία, συνεχίζει να επαναφέρει στο δημόσιο προσκήνιο ζητήματα που αγγίζουν τον πυρήνα της ελληνικής κυριαρχίας.

Η γνωστή τακτική της Άγκυρας

Η τουρκική ανακοίνωση ακολουθεί μια γνώριμη τακτική: από τη μία πλευρά γίνεται επίκληση του διαλόγου και της συνεργασίας και από την άλλη επαναφέρονται με ιδιαίτερα έντονο τρόπο οι τουρκικές διεκδικήσεις και αμφισβητήσεις.

Η Άγκυρα δηλώνει ότι οι ελληνικές πρωτοβουλίες δεν επηρεάζουν τη «νομική θέση» της σχετικά με το Αιγαίο.

Με άλλα λόγια, η Τουρκία επιχειρεί να καταστήσει σαφές ότι θα συνεχίσει να αντιμετωπίζει ελληνικές αποφάσεις στο Αιγαίο μέσα από το δικό της, μονομερώς διατυπωμένο πλαίσιο.

Η Ελλάδα έχει δικαίωμα να σχεδιάζει στο έδαφός της

Το κρίσιμο σημείο είναι ότι η Ελλάδα συνεχίζει να ασκεί τις αρμοδιότητές της σύμφωνα με το δικό της θεσμικό πλαίσιο, ενώ η Τουρκία επιχειρεί να προσδώσει στις ελληνικές διοικητικές αποφάσεις γεωπολιτική διάσταση.

Η ενεργειακή μετάβαση, οι Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας και ο χωροταξικός σχεδιασμός δεν μπορούν να αποτελούν αφορμή για να επανέρχονται διαρκώς αμφισβητήσεις της ελληνικής κυριαρχίας.

Η Αθήνα οφείλει να απαντά με ψυχραιμία, αλλά και με απόλυτη σαφήνεια.

Το μήνυμα της Άγκυρας είναι ξεκάθαρο

Η σημερινή τουρκική παρέμβαση δείχνει ότι η Άγκυρα δεν εγκαταλείπει τη ρητορική της γύρω από το Αιγαίο.

Ακόμη και όταν το θέμα αφορά τις ΑΠΕ, η Τουρκία βρίσκει την ευκαιρία να επαναφέρει αναφορές σε «μη παραχωρημένους» γεωγραφικούς σχηματισμούς και να συνδέσει την ελληνική πολιτική με τις ευρύτερες ελληνοτουρκικές διαφορές.

Η στρατηγική της Άγκυρας, με την εργαλειοποίηση κάθε ελληνικής πρωτοβουλίας στο Αιγαίο, υποδηλώνει μια προσπάθεια συστηματικής «γκριζοποίησης» της ελληνικής κυριαρχίας. Δεν πρόκειται απλώς για μια τυχαία αντίδραση στις ΑΠΕ, αλλά για μια συντονισμένη προσπάθεια να επιβληθεί η τουρκική ατζέντα στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων, με στόχο την αμφισβήτηση της νομιμότητας ελληνικών νησιών και βραχονησίδων.

Η Τουρκία επιχειρεί να δημιουργήσει τετελεσμένα, ποντάροντας στη δημιουργία ενός κλίματος διαρκούς ασάφειας, όπου η Ελλάδα θα αναγκάζεται διαρκώς να αποδεικνύει την κυριαρχία της, μετατρέποντας το Αιγαίο σε έναν χώρο υπό αμφισβήτηση, παρά το γεγονός ότι οι διεθνείς συνθήκες είναι απολύτως σαφείς.

Είναι εύλογο να αναρωτηθεί κανείς αν η Τουρκία προσπαθεί να στήσει ένα νέο σκηνικό τύπου Ιμίων, χρησιμοποιώντας αυτή τη φορά όχι στρατιωτικά μέσα, αλλά «διπλωματικά» προσχήματα. Η ιστορία έχει διδάξει ότι η Άγκυρα αρέσκεται στη δημιουργία τεχνητών κρίσεων για να επιβάλλει αλλαγές στο status quo, και η εμμονική αναφορά σε «γεωγραφικούς σχηματισμούς χωρίς κυριότητα» αποτελεί την προετοιμασία του εδάφους για μελλοντικές εντάσεις.

Με το να συνδέει την ενεργειακή πολιτική της Αθήνας με «ανοιχτά θέματα», η Τουρκία προσπαθεί να εγκλωβίσει την Ελλάδα σε μια διαδικασία όπου η κυριαρχία θα αποτελεί αντικείμενο διαπραγμάτευσης, ελπίζοντας ότι κάποια στιγμή η Αθήνα θα υποχωρήσει κάτω από την πίεση της «συνεργασίας» που η ίδια η Άγκυρα επικαλείται υποκριτικά.