Ένα διευρυμένο γεωπολιτικό μέτωπο αμφισβήτησης αντιμετωπίζει πλέον η Λιβύη, καθώς οι μονομερείς της διεκδικήσεις για την Αποκλειστική Οικονομική Ζώνη (ΑΟΖ) προκαλούν αλυσιδωτές αντιδράσεις. Μετά την έντονη και σταθερή αντίδραση της Ελλάδας και της Αιγύπτου, στο προσκήνιο εισέρχονται πλέον δυναμικά η Ιταλία και η Τυνησία. Οι δύο χώρες κατέθεσαν επίσημες επιστολές στον Οργανισμό Ηνωμένων Εθνών, απορρίπτοντας τους λιβυκούς ισχυρισμούς, οι οποίοι βασίζονται στο αμφιλεγόμενο Τουρκολιβυκό Μνημόνιο και τη σχετική ρηματική διακοίνωση της Τρίπολης τον Μάιο του 2025.
Η Ιταλική Παρέμβαση και η Επίκληση του Διεθνούς Δικαίου
Η Ρώμη κατέστησε σαφή τη θέση της με επίσημη επιστολή προς τον ΟΗΕ στις 26 Μαΐου 2026. Στο κείμενο αυτό, η Ιταλία απορρίπτει κατηγορηματικά τα εξωτερικά όρια της υφαλοκρηπίδας που προβάλλει η Λιβύη. Η ιταλική πλευρά τονίζει ότι η ενέργεια της Τρίπολης παραβιάζει τα δικαιώματα και τα συμφέροντα της Ρώμης, όπως αυτά κατοχυρώνονται από το Δίκαιο της Θάλασσας. Μάλιστα, η Ιταλία στηρίζει το επιχειρημά της στην απόφαση του Διεθνούς Δικαστηρίου της Χάγης του 1985 για την υπόθεση Λιβύης-Μάλτας, καταγγέλλοντας ότι η Τρίπολη επιχειρεί αυθαίρετα να μετακινήσει τα θαλάσσια όρια προς τον βορρά. Παράλληλα, απευθύνει κάλεσμα στη Λιβύη για διαπραγματεύσεις με στόχο την επίλυση των εκκρεμοτήτων.
Το «Όχι» της Τυνησίας στις Μονομερείς Ενέργειες
Σε ανάλογο πνεύμα κινήθηκε και η Τύνιδα, καταθέτοντας τη δική της ρηματική διακοίνωση στον ΟΗΕ τον Απρίλιο του 2026. Η Τυνησία χαρακτήρισε τη λιβυκή οριοθέτηση παράνομη και υπερβολική, υπογραμμίζοντας ότι έρχεται σε πλήρη αντίθεση με τη διεθνή νομολογία. Συγκεκριμένα, η Τύνιδα επικαλείται την απόφαση του Διεθνούς Δικαστηρίου της Χάγης του 1982 για την υφαλοκρηπίδα των δύο χωρών, καθώς και τη διμερή συμφωνία εφαρμογής του 1988. Απορρίπτοντας ολοκληρωτικά τα λιβυκά όρια, η Τυνησία ζητά έναν καλόπιστο και ειλικρινή διάλογο για τις θαλάσσιες ζώνες.
Τι Σημαίνουν οι Εξελίξεις για την Ελληνική Διπλωματία
Η διεθνοποίηση της αμφισβήτησης των λιβυκών αξιώσεων προσφέρει σημαντική διπλωματική ενίσχυση στην Αθήνα. Η Ελλάδα εξ αρχής είχε αντιδράσει έντονα, καθώς οι χάρτες της Τρίπολης επιχειρούν να σφετεριστούν τμήμα της ελληνικής υφαλοκρηπίδας νοτίως της Κρήτης, παραβιάζοντας τα κυριαρχικά της δικαιώματα.
Η Αθήνα, η οποία επιδιώκει σταθερά την παραπομπή της διαφοράς στο Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης, έχει ήδη απαντήσει έμπρακτα επί του πεδίου. Αυτό το πέτυχε μέσω της χάραξης και αδειοδότησης οικοπέδων για θαλάσσιες έρευνες νοτίως της Κρήτης, επιβεβαιώνοντας τη θέση της για τη μέση γραμμή. Η δημιουργία ενός κοινού μετώπου τεσσάρων μεσογειακών κρατών (Ελλάδα, Αίγυπτος, Ιταλία, Τυνησία) απέναντι στις μονομερείς διεκδικήσεις της Λιβύης αποδομεί πλήρως το Τουρκολιβυκό Μνημόνιο και αλλάζει ριζικά τις ισορροπίες στην περιοχή.
