Το εθνικό απολυτήριο αναμένεται να φέρει ριζικές αλλαγές στον τρόπο εισαγωγής των μαθητών στα Ανώτατα Εκπαιδευτικά Ιδρύματα (ΑΕΙ). Η κυβέρνηση προωθεί ένα νέο πλαίσιο που στοχεύει στη μείωση της εξεταστικής ύλης και των μαθημάτων της Γ' Λυκείου, ενώ παράλληλα ενισχύει την αξία του απολυτηρίου τίτλου. Οι προτεινόμενες μεταρρυθμίσεις αναμένεται να τεθούν σε εφαρμογή από το σχολικό έτος 2027-2028, αφορώντας τους σημερινούς μαθητές της Β' Γυμνασίου.

Το πλαίσιο του εθνικού απολυτηρίου που παρουσίασε το υπουργείο Παιδείας

Η υπουργός Παιδείας Σοφία Ζαχαράκη παρουσίασε στην Επιτροπή Μορφωτικών Υποθέσεων της Βουλής τις βασικές κατευθύνσεις για την αρχιτεκτονική του νέου Λυκείου. Το εθνικό απολυτήριο αποτελεί κεντρικό άξονα του εθνικού διαλόγου που ξεκίνησε το υπουργείο, με στόχο τη διαμόρφωση ενός πιο δίκαιου και αποτελεσματικού συστήματος αξιολόγησης.

Σύμφωνα με τον σχεδιασμό, η εφαρμογή των αλλαγών θα γίνει σταδιακά, με πιλοτικές φάσεις και ανεξάρτητη αποτίμηση. Προβλέπεται επαρκής μεταβατική περίοδος, ενώ θα υπάρξει διαρκής επιμόρφωση των εκπαιδευτικών για την ομαλή μετάβαση στο νέο σύστημα.

Οι κύριες αλλαγές που φέρνει το νέο σύστημα

Το νέο πλαίσιο περιλαμβάνει σημαντικές τροποποιήσεις στη δομή και τη λειτουργία του Λυκείου:

• Ενίσχυση του απολυτηρίου ως ουσιαστικού τίτλου γνώσης με διεθνή αναγνώριση

• Συμμετοχή των τάξεων Β' και Γ' Λυκείου στη διαμόρφωση του τελικού βαθμού

• Διαμόρφωση μεικτού συστήματος που συνδυάζει ενδοσχολική επίδοση με εθνικές εξετάσεις

• Μείωση εξεταζόμενων μαθημάτων από έξι σε τέσσερα στη Γ' Λυκείου

• Ενίσχυση της Τράπεζας Θεμάτων με 2.500 νέα θέματα

• Συγκρότηση ειδικού σώματος βαθμολογητών

Μείωση μαθημάτων και εξεταστέας ύλης στη Γ' Λυκείου

Η υπουργός Παιδείας τόνισε ότι το εθνικό απολυτήριο δεν σημαίνει πολλαπλασιασμό των εξετάσεων. Αντίθετα, προβλέπεται σημαντική μείωση των εξεταζόμενων μαθημάτων, ιδίως για τους μαθητές της Γ' τάξης Λυκείου. Συγκεκριμένα, τα μαθήματα θα μειωθούν από έξι σε τέσσερα, συνοδευόμενα από αντίστοιχη μείωση της διδακτέας ύλης.

Η Ζαχαράκη επισήμανε ότι σε δώδεκα ευρωπαϊκές χώρες εφαρμόζεται παρόμοιο σύστημα, όπου ο τελικός βαθμός διαμορφώνεται κατά 30% από την προφορική και κατά 70% από τη γραπτή επίδοση. Το ακριβές ποσοστό και οι δικλίδες αξιοπιστίας θα αποτελέσουν αντικείμενο του εθνικού διαλόγου που θα διαρκέσει μέχρι τον Οκτώβριο του 2026.

Ποιους μαθητές αφορούν οι αλλαγές και πότε εφαρμόζονται

Το υπουργείο Παιδείας διευκρίνισε μέσω ενημερωτικού σημειώματος ότι ο διάλογος δεν αποτελεί εξαγγελία άμεσου νομοσχεδίου. Οι αλλαγές που θα προκύψουν από το εθνικό απολυτήριο θα αφορούν τους μαθητές που σήμερα φοιτούν στη Β' Γυμνασίου. Ο χρονικός ορίζοντας υλοποίησης τοποθετείται στο διάστημα 2027 έως 2028, με την πρώτη εφαρμογή να αφορά τους μαθητές που θα φοιτούν στην Α' Λυκείου εκείνη την περίοδο.

Η διαβούλευση θα περιλαμβάνει τη συμμετοχή πανεπιστημιακών, του Ινστιτούτου Εκπαιδευτικής Πολιτικής, γονέων, μαθητών, εκπαιδευτικών και πολιτικών κομμάτων.

Ο ρόλος των τάξεων του Λυκείου στο νέο σύστημα

Κεντρικό ζήτημα του διαλόγου αποτελεί η συμμετοχή των τριών τάξεων του Λυκείου στη διαμόρφωση του τελικού αποτελέσματος. Σύμφωνα με την υπουργό, βασικό ρόλο θα έχουν κυρίως η Β' και η Γ' Λυκείου, ενώ για την Α' Λυκείου, που χαρακτηρίζεται ως τάξη προσαρμογής, θα διεξαχθεί ειδική συζήτηση σχετικά με τη συμμετοχή της στον τελικό βαθμό.

Το υπουργείο τονίζει ότι το εθνικό απολυτήριο δεν φέρνει αύξηση της εξεταστικής πίεσης. Αντίθετα, στοχεύει σε πιο δίκαιη αποτύπωση της συνολικής προσπάθειας των μαθητών, συνδυάζοντας την προφορική και τη γραπτή επίδοση στις τάξεις Β' και Γ' Λυκείου.

Η ενίσχυση της Τράπεζας Θεμάτων

Σημαντική καινοτομία αποτελεί η ενίσχυση της Τράπεζας Θεμάτων, από την οποία θα προέρχεται το 100% των θεμάτων των ενδοσχολικών εξετάσεων της Α' και της Β' Λυκείου. Η υπουργός ανακοίνωσε ότι η τράπεζα θα εμπλουτιστεί με 2.500 νέα θέματα, εξασφαλίζοντας μεγαλύτερη ποικιλία και αντικειμενικότητα στην αξιολόγηση.

Παράλληλα, προβλέπεται η συγκρότηση ειδικού σώματος βαθμολογητών και η δημιουργία ενιαίου πλαισίου εξετάσεων, στοιχεία που θα ενισχύσουν την αξιοπιστία και τη διεθνή αναγνώριση του απολυτηρίου τίτλου.