Την επιλογή αυτή έκαναν Ελλάδα – Κύπρος με κοινή επιστολή προς την ΕΤΕπ που απέστειλαν οι υπουργοί Ενέργειας των δύο χωρών, Σταύρος Παπασταύρου και Μιχαήλ Δαμιανός, σε μια προσπάθεια να ξεμπλοκάρει το έργο της ηλεκτρικής διασύνδεσης μετά τα προσκόμματα που είχε θέσει η κυπριακή πλευρά καθώς αμφισβήτησε τη βιωσιμότητα του έργου.
Στην επιστολή οι δύο υπουργοί Ενέργειας ζητούν από την ΕΤΕπ τη χρηματοδότηση του έργου, κατόπιν «μελέτης δέουσας επιμέλειας (due diligence)».
Τι είναι η μελέτη δέουσας επιμέλειας
Η μελέτη δέουσας επιμέλειας θα κρίνει την απόφαση της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων.
Δηλαδή, από τη μελέτη αυτή εξαρτάται εάν η ΕΤΕπ θα δώσει το πράσινο φως για τη χρηματοδότηση του έργου, απόφαση που θα το ξεμπλοκάρει, ή θα αναδείξει σοβαρά κενά βιωσιμότητας και το καλώδιο θα μπει σε νέες ακόμα μεγαλύτερες περιπέτειες.
Η μελέτη δέουσας επιμέλειας εξετάζει πολλές παραμέτρους του μεγάλου έργου και μεταξύ άλλων τις εξής:
1] Οικονομική Βιωσιμότητα: Αξιολόγηση της μελέτης κόστους-οφέλους
2] Τεχνική Επάρκεια: Επιβεβαίωση των επιτυχημένων θαλάσσιων δοκιμών (sea trials) που ολοκλήρωσε η Nexans τον Μάρτιο του 2026.
3] Γεωπολιτική Ασφάλεια: Η ΕΤΕπ και η Κομισιόν αναλύουν το ρίσκο παρεμβάσεων από τρίτες χώρες (όπως η Τουρκία), με τον οργανισμό ENTSO-E να έχει ήδη δώσει «ψήφο εμπιστοσύνης» στο GSI έναντι εναλλακτικών προτάσεων.
4] Περιβαλλοντική αξιολόγηση
Συναγερμός στη Μέση Ανατολή: Το Ισραήλ "ξήλωσε" ιρανικό δίκτυο που σχεδίαζε επιθέσεις σε ισραηλινούς στόχους – Η εμπλοκή της Κύπρου
Το κόστος του καλωδίου
Σύμφωνα με τη διακρατική συμφωνία που ενέκριναν οι ρυθμιστικές αρχές των δύο χωρών (Ελλάδας – Κύπρου) για την ηλεκτρική διασύνδεση, το συνολικό κόστος του έργου που έχει φορέα υλοποίησης τον ΑΔΜΗΕ ανέρχεται σε 1,939 δισ. ευρώ.
Από αυτά 657 εκατ. είναι ευρωπαϊκή χρηματοδότηση, μέσω του μηχανισμού «Συνδέοντας την Ευρώπη» ενώ έχουν δεσμευτεί και 100 εκατ. ευρώ από το Ταμείο Αμνάπτυξης.
Το υπόλοιπο κόστος του έργου, που η κυβέρνηση ευελπιστεί ότι θα εξασφαλιστεί με δάνειο από την ΕΤΕπ, στην πορεία θα ανακτηθεί από τους καταναλωτές Ελλάδας και Κύπρου σε ορίζοντα 35ετίας και σε αναλογία 37%-63% αντίστοιχα.
Υπενθυμίζεται ότι η κυπριακή πλευρά είχε μπλοκάρει εδώ και μήνες το έργο υποστηρίζοντας ότι είναι οικονομικά επισφαλές και μάλιστα αρνιόταν να καταβάλει στον ΑΔΜΗΕ το ποσοστό που της αναλογεί από τα έργα που έχουν γίνει μέχρι στιγμής.
Μάλιστα, εξαιτίας της κυπριακής πλευράς που ζητούσε επικαιροποίηση των μελετών, με αιχμή την οικονομική βιωσιμότητα, επιλέχθηκε να ζητηθεί χρηματοδότηση από την ΕΤΕπ μετά την εκπόνηση μελέτης δέουσας επιμέλειας.
