Υπάρχει ένα όπλο που μπορεί να ταξιδεύει για εβδομάδες κάτω από την επιφάνεια της θάλασσας, να διασχίσει ωκεανούς χωρίς να γίνει αντιληπτό και, όταν έρθει η στιγμή, να εκτοξεύσει πυραύλους εναντίον στόχων εκατοντάδες ή ακόμη και πάνω από χίλια μίλια μακριά. Δεν είναι πυρηνικό υποβρύχιο βαλλιστικών πυραύλων και δεν έχει σχεδιαστεί για να μεταφέρει πυρηνικές κεφαλές. Είναι κάτι διαφορετικό: ένας κυνηγός.
Το όνομά του είναι Astute και αποτελεί την αιχμή του δόρατος του Βασιλικού Ναυτικού της Μεγάλης Βρετανίας κάτω από την επιφάνεια της θάλασσας. Με μήκος 97 μέτρα, εκτόπισμα περίπου 7.400 τόνους και πυρηνική πρόωση, το Astute μπορεί να παραμένει βυθισμένο για τεράστια χρονικά διαστήματα και να επιχειρεί σε αποστάσεις που για ένα συμβατικό υποβρύχιο θα ήταν εξαιρετικά απαιτητικές.
Και το πιο ενδιαφέρον; Το πραγματικό του όπλο δεν είναι μόνο οι πύραυλοι ή οι τορπίλες. Είναι το γεγονός ότι ο αντίπαλος μπορεί να γνωρίζει πως βρίσκεται κάπου εκεί κάτω, αλλά να μην ξέρει πού.
Το εξοπλιστικό πακέτο «Ρούμπιο» μπορεί να κάνει την Ελλάδα περιφερειακή υπερδύναμη
Ένας Πυρηνοκίνητος Κυνηγός
Η κλάση Astute σχεδιάστηκε για έναν πολύ συγκεκριμένο σκοπό: να μπορεί να κυνηγά και να καταστρέφει εχθρικά υποβρύχια και πολεμικά πλοία, να συλλέγει πληροφορίες και, ταυτόχρονα, να πραγματοποιεί πλήγματα εναντίον χερσαίων στόχων.
Εδώ βρίσκεται και μία από τις μεγαλύτερες διαφορές του από τα γνωστά στρατηγικά υποβρύχια τύπου Vanguard. Το Astute δεν είναι πλατφόρμα στρατηγικής πυρηνικής αποτροπής. Είναι SSN, δηλαδή πυρηνοκίνητο υποβρύχιο επίθεσης.
Η πυρηνική πρόωση του επιτρέπει να διατηρεί πολύ υψηλή ταχύτητα χωρίς τους περιορισμούς ενός συμβατικού συστήματος πρόωσης. Η επίσημη μέγιστη ταχύτητα της κλάσης αναφέρεται στους 30 κόμβους, ενώ η επιχειρησιακή εμβέλεια χαρακτηρίζεται ουσιαστικά ως απεριόριστη από πλευράς καυσίμου.
Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι το υποβρύχιο μπορεί να ταξιδεύει επ' αόριστον χωρίς ανεφοδιασμό. Το πλήρωμα, τα τρόφιμα, τα ανταλλακτικά και η γενικότερη υποστήριξη εξακολουθούν να αποτελούν περιορισμούς. Το ίδιο το σκάφος, όμως, μπορεί να παράγει οξυγόνο και πόσιμο νερό και να πραγματοποιήσει ακόμη και τον γύρο του κόσμου παραμένοντας κάτω από την επιφάνεια.
Και εδώ αρχίζει να γίνεται πραγματικά ενδιαφέρον.
Το Astute δεν χρησιμοποιεί το κλασικό οπτικό περισκόπιο. Αντί γι' αυτό διαθέτει προηγμένο σύστημα βιντεοκάμερας για την παρατήρηση της επιφάνειας. Αυτό επιτρέπει στο πλήρωμα να λαμβάνει εικόνα χωρίς να χρειάζεται να ανεβάζει ένα παραδοσιακό οπτικό περισκόπιο.
Αλλά αν θέλεις να καταλάβεις γιατί το Astute θεωρείται τόσο επικίνδυνο, πρέπει να κοιτάξεις αυτό που βρίσκεται στο εσωτερικό του.
Το Υποβρύχιο Που σε Ακούει Πριν Το Δεις
Σε έναν υποβρύχιο πόλεμο, το σημαντικότερο πράγμα δεν είναι ποιος πυροβολεί πρώτος. Είναι ποιος εντοπίζει πρώτος τον αντίπαλο.
Και το Astute έχει σχεδιαστεί ακριβώς γύρω από αυτή τη φιλοσοφία.
Η καρδιά της ικανότητας εντοπισμού είναι το Sonar 2076, ένα ολοκληρωμένο σύστημα αισθητήρων που περιλαμβάνει παθητικές και ενεργές δυνατότητες, καθώς και συστοιχίες στο κύτος και ρυμουλκούμενες συστοιχίες. Η ίδια η Royal Navy αναφέρει ότι το σύστημα αποτελεί βασικό στοιχείο της ικανότητας του Astute να εντοπίζει και να παρακολουθεί στόχους κάτω από την επιφάνεια.
Σκεφτείτε το σαν ένα τεράστιο αυτί μέσα στον ωκεανό.
Ένα πλοίο δεν χρειάζεται απαραίτητα να το δει το Astute. Μπορεί να το ακούσει. Ο ήχος από τις προπέλες, τα μηχανικά συστήματα και την κίνηση ενός πλοίου μέσα στο νερό μπορεί να δημιουργήσει ένα ακουστικό αποτύπωμα. Και όταν το υποβρύχιο έχει αποκτήσει την τακτική εικόνα, μπορεί να αποφασίσει πότε και πώς θα επιτεθεί.
Η χαμηλή ακουστική υπογραφή είναι επομένως εξίσου σημαντική με την ισχύ των όπλων. Η Royal Navy χαρακτηρίζει την κλάση ως την πιο αθόρυβη που έχει κατασκευάσει.
Με απλά λόγια, το Astute δεν χρειάζεται να εμφανιστεί για να επιβάλει την παρουσία του.
Και όταν τελικά χρειαστεί να επιτεθεί, τότε μπαίνει στο παιχνίδι το οπλοστάσιο.
Θεμιστοκλής: Ο εντυπωσιακός οπλισμός της νέας ελληνικής φρεγάτας
Tomahawk Και Spearfish
Το Astute διαθέτει έξι τορπιλοσωλήνες των 21 ιντσών και μπορεί να μεταφέρει έως και 38 όπλα, ανάλογα με τη διαμόρφωση και την αποστολή. Ανάμεσα σε αυτά βρίσκονται οι βαριές τορπίλες Spearfish και οι πύραυλοι cruise Tomahawk.
Η Spearfish είναι ένα πραγματικό τέρας για ανθυποβρυχιακό πόλεμο. Ζυγίζει σχεδόν δύο τόνους και, σύμφωνα με τη Royal Navy, μπορεί να προσβάλει στόχους σε αποστάσεις περίπου 14 μιλίων, με την απόσταση να μπορεί να αυξηθεί μέχρι περίπου 30 μίλια σε χαμηλότερη ταχύτητα. Διαθέτει καθοδήγηση μέσω καλωδίου ή ενσωματωμένου sonar και φέρει εκρηκτική γόμωση περίπου 660 λιβρών.
Αλλά ο πραγματικός game changer είναι ο Tomahawk.
Πρόκειται για πύραυλο cruise που εκτοξεύεται από υποβρύχιο και μπορεί να πλήξει χερσαίους στόχους σε αποστάσεις περίπου 1.000 μιλίων ή και περισσότερο, ανάλογα με την έκδοση. Η Royal Navy έχει ήδη προχωρήσει σε πρόγραμμα αναβάθμισης των Tomahawk της από Block IV σε Block V, με στόχο να διατηρηθεί η αποτελεσματικότητά τους απέναντι σε σύγχρονες απειλές και ηλεκτρονικές παρεμβολές.
Όχι, το Astute δεν είναι κάποιο όπλο που εξαφανίζει μια πόλη από τον χάρτη με μία εκτόξευση. Η πραγματική του δύναμη είναι διαφορετική και, από στρατιωτικής άποψης, ίσως πιο ενδιαφέρουσα: μπορεί να πλησιάσει κρυφά, να παραμείνει αόρατο και να εκτοξεύσει όπλα ακριβείας εναντίον κρίσιμων χερσαίων στόχων πολύ μακριά από τη θάλασσα.
Αυτό μετατρέπει ένα υποβρύχιο σε πλατφόρμα στρατηγικού πλήγματος χωρίς να χρειάζεται να πλησιάσει την ακτή.
Και το εντυπωσιακό είναι ότι όλα αυτά μπορούν να συμβαίνουν χωρίς ο αντίπαλος να γνωρίζει με ακρίβεια από πού προήλθε η επίθεση.
Γιατί Το Astute Είναι Τόσο Επικίνδυνο
Η κλάση Astute δεν είναι απλώς ένας μεγάλος σωλήνας που μεταφέρει πυραύλους.
Είναι ένα ολοκληρωμένο σύστημα μάχης.
Οι αισθητήρες συλλέγουν δεδομένα, το σύστημα διοίκησης και ελέγχου τα συνδυάζει και δημιουργεί μία ενιαία τακτική εικόνα, ενώ το πλήρωμα μπορεί να διαχειριστεί τόσο τις τορπίλες όσο και τα όπλα προσβολής χερσαίων στόχων.
Και το μέγεθος της κλάσης δείχνει πόσο περίπλοκη είναι αυτή η αποστολή. Το Astute έχει μήκος 97 μέτρα και εκτόπισμα περίπου 7.400 τόνους, ενώ το πλήρωμά του περιλαμβάνει αξιωματικούς, senior rates και junior rates με εξειδικεύσεις από μηχανικούς και προσωπικό logistics μέχρι warfare specialists.
Η Βρετανία σχεδιάζει συνολικά επτά Astute. Τα HMS Astute, Ambush, Artful, Audacious και Anson έχουν ήδη ενταχθεί στην επιχειρησιακή δύναμη, ενώ το HMS Agamemnon, το έκτο σκάφος της κλάσης, έχει ήδη commissioned και συνεχίζει τη διαδικασία ένταξης στην επιχειρησιακή δράση, με το έβδομο και τελευταίο, HMS Achilles, να βρίσκεται υπό κατασκευή.
Και αυτό είναι ίσως το σημαντικότερο στοιχείο.
Το Astute δεν χρειάζεται να είναι το μεγαλύτερο ή το πιο βαριά οπλισμένο υποβρύχιο στον κόσμο για να είναι εξαιρετικά επικίνδυνο. Η αξία του βρίσκεται στον συνδυασμό πυρηνικής πρόωσης, χαμηλής ακουστικής υπογραφής, προηγμένων sonar, δικτύωσης, τορπιλών Spearfish και πυραύλων Tomahawk μεγάλης εμβέλειας.
Είναι ένα υποβρύχιο που μπορεί να λειτουργήσει ως κυνηγός, ως πλατφόρμα πληροφοριών και ως φορέας συμβατικών στρατηγικών πληγμάτων.
Και ίσως αυτή να είναι η πιο τρομακτική ιδιότητά του: δεν χρειάζεται να το βλέπεις για να σε απειλεί.
Μπορεί να βρίσκεται κάπου στον Ατλαντικό, στη Μεσόγειο ή σε έναν άλλο ωκεανό, να παρακολουθεί, να ακούει και να περιμένει. Και όταν έρθει η διαταγή, το ίδιο σκάφος που πριν από λίγες ώρες ήταν απλώς ένα αόρατο ίχνος στον βυθό, μπορεί να μετατραπεί σε φορέα πυραύλων που μπορούν να χτυπήσουν στόχους βαθιά μέσα στην ενδοχώρα.
Αυτός είναι ο πραγματικός λόγος που το Astute θεωρείται ένα από τα κορυφαία επιθετικά υποβρύχια της Ευρώπης και ένα από τα σημαντικότερα όπλα της βρετανικής ναυτικής ισχύος.
Γιατί στον σύγχρονο πόλεμο, το πιο επικίνδυνο όπλο δεν είναι πάντα αυτό που βλέπεις στον ορίζοντα.
Μερικές φορές είναι αυτό που δεν μπορείς να εντοπίσεις καθόλου.
