Για πολλά χρόνια τα ελληνικά C-27J Spartan θεωρούνταν ίσως η μεγαλύτερη χαμένη ευκαιρία της Πολεμικής Αεροπορίας. Αεροσκάφη σύγχρονα, με εξαιρετικές δυνατότητες, τα οποία όμως λόγω προβλημάτων υποστήριξης, ελλείψεων σε ανταλλακτικά και χαμηλών διαθεσιμοτήτων δεν κατάφεραν ποτέ να αξιοποιηθούν στο επίπεδο που πραγματικά μπορούσαν.

Σήμερα όμως τα δεδομένα φαίνεται να αλλάζουν.

Οι τελευταίες πληροφορίες δείχνουν ότι η Ελλάδα βρίσκεται πλέον πολύ κοντά σε ένα εκτεταμένο πρόγραμμα αναβάθμισης και υποστήριξης των C-27J, το οποίο όχι μόνο θα τα διατηρήσει σε υπηρεσία για πολλές ακόμη δεκαετίες, αλλά θα τα μετατρέψει σε ένα από τα σημαντικότερα εργαλεία τακτικών μεταφορών και ειδικών επιχειρήσεων της χώρας.

Ποια χώρα έχει τους καλύτερους πιλότους εκτός ΝΑΤΟ;

Γιατί Χρειάζονται Αναβάθμιση

Η Πολεμική Αεροπορία διαθέτει συνολικά οκτώ μεταγωγικά αεροσκάφη C-27J Spartan, τα οποία υπηρετούν στην 354 Μοίρα Τακτικών Μεταφορών "Πήγασος" στην Ελευσίνα.

Τα αεροσκάφη παραδόθηκαν την περίοδο 2005 έως 2007 και αποκτήθηκαν με σκοπό να συμπληρώσουν τα μεγαλύτερα C-130 Hercules αναλαμβάνοντας αποστολές τακτικών μεταφορών, αεροδιακομιδών, μεταφοράς προσωπικού, εφοδιασμού νησιών αλλά και υποστήριξης ειδικών επιχειρήσεων.

Το μεγάλο πλεονέκτημα του Spartan είναι οι εξαιρετικές επιδόσεις STOL, δηλαδή η δυνατότητα απογείωσης και προσγείωσης σε πολύ μικρούς ή πρόχειρους διαδρόμους, ακόμη και σε αεροδρόμια μικρών νησιών ή σε προκεχωρημένες βάσεις κοντά στο πεδίο επιχειρήσεων.

Μπορεί να μεταφέρει έως και 60 στρατιώτες, 46 αλεξιπτωτιστές ή περίπου 11,5 τόνους φορτίου, ενώ η μέγιστη ταχύτητά του αγγίζει τα 600 χιλιόμετρα την ώρα.

Στην πράξη όμως, η διαθεσιμότητα του στόλου υπήρξε διαχρονικά προβληματική. Υπήρξαν περίοδοι κατά τις οποίες μόνο δύο ή τρία αεροσκάφη ήταν επιχειρησιακά διαθέσιμα, με αποτέλεσμα η Πολεμική Αεροπορία να μην μπορεί να αξιοποιήσει πλήρως τις δυνατότητές τους.

Το πρόβλημα έγινε ακόμη πιο έντονο εξαιτίας των δυσκολιών που αντιμετώπιζε παράλληλα και ο στόλος των C-130H, οδηγώντας πολλές φορές σε σημαντικό περιορισμό των συνολικών δυνατοτήτων αερομεταφοράς της χώρας.

Για αυτόν ακριβώς τον λόγο η αναβάθμιση των Spartan θεωρείται πλέον απολύτως απαραίτητη και όχι απλώς επιθυμητή.

ΠΡΟΜΗΘΕΥΣ: Το μεγαλύτερο πλοίο του ελληνικού πολεμικού ναυτικού

Η Αναβάθμιση

Σύμφωνα με τις τελευταίες πληροφορίες, το πρόγραμμα αναμένεται να καλύψει και τα οκτώ ελληνικά C-27J και η συνολική του αξία υπολογίζεται σε περισσότερα από 240 εκατομμύρια ευρώ.

Το σημαντικότερο κομμάτι του προγράμματος αφορά το λεγόμενο Avionics Upgrade Program, δηλαδή τον εκσυγχρονισμό των ηλεκτρονικών και των συστημάτων αποστολής του αεροσκάφους.

Με βάση τα αντίστοιχα προγράμματα που εφαρμόζει ήδη η Leonardo στην Ιταλία αλλά και στην Αυστραλία, τα ελληνικά αεροσκάφη αναμένεται να αποκτήσουν νέο Mission Computer, νέο Flight Management System, νέες οθόνες στο πιλοτήριο, αναβαθμισμένα συστήματα επικοινωνιών, δυνατότητες δορυφορικών επικοινωνιών και εκσυγχρονισμένα συστήματα πλοήγησης. Παράλληλα αναμένεται να ενσωματωθούν βελτιώσεις στα ηλεκτρονικά αυτοπροστασίας και στην επιβιωσιμότητα του αεροσκάφους στο σύγχρονο πεδίο μάχης.

Με απλά λόγια, το πιλοτήριο των ελληνικών Spartan θα μοιάζει πολύ περισσότερο με αυτό ενός σύγχρονου μεταγωγικού της δεκαετίας του 2030 παρά με ένα αεροσκάφος σχεδίασης των αρχών του 2000.

Ιδιαίτερα σημαντική θεωρείται και η πιθανή ενσωμάτωση συστημάτων δικτυοκεντρικού πολέμου και ανταλλαγής δεδομένων σε πραγματικό χρόνο, κάτι που θα επιτρέπει στο αεροσκάφος να συνεργάζεται αποτελεσματικότερα με μαχητικά αεροσκάφη, πλοία του Πολεμικού Ναυτικού αλλά και επίγειες δυνάμεις.

Παράλληλα το πρόγραμμα δεν περιορίζεται μόνο στην αναβάθμιση των ηλεκτρονικών αλλά επεκτείνεται και στην υποστήριξη και διαθεσιμότητα των αεροσκαφών μέσω νέων συμβάσεων ανταλλακτικών και τεχνικής υποστήριξης.

Αυτό ίσως είναι ακόμη σημαντικότερο από την ίδια την αναβάθμιση.

Ένα αεροσκάφος μπορεί να διαθέτει τα πιο σύγχρονα ηλεκτρονικά στον κόσμο, αν όμως δεν έχει ανταλλακτικά και τεχνική υποστήριξη, πρακτικά δεν προσφέρει τίποτα στην Πολεμική Αεροπορία.

Ο στόχος λοιπόν δεν είναι απλώς να αποκτήσουμε καλύτερα C-27J αλλά κυρίως να αποκτήσουμε περισσότερα διαθέσιμα C-27J σε καθημερινή βάση.

Οι πρώτες εκτιμήσεις κάνουν λόγο για σταδιακή υλοποίηση μέσα στα επόμενα χρόνια, με το πρόγραμμα να εξελίσσεται παράλληλα με τις εργασίες υποστήριξης του στόλου και να ολοκληρώνεται πιθανότατα προς το τέλος της δεκαετίας.

Νέες Δυνατότητες

Το σημαντικότερο ερώτημα όμως είναι άλλο.

Τι θα αλλάξει στην πράξη για την Ελλάδα;

Η απάντηση είναι πάρα πολλά.

Πρώτα από όλα, τα αναβαθμισμένα Spartan θα μπορούν να αναλαμβάνουν αποστολές ταχείας μεταφοράς προσωπικού και υλικών στα νησιά του Αιγαίου με πολύ μεγαλύτερη αξιοπιστία και συχνότητα.

Σε ένα πιθανό επεισόδιο στο Αιγαίο, η δυνατότητα μεταφοράς ενισχύσεων μέσα σε λίγες ώρες σε μικρά αεροδρόμια ή ακόμη και σε πρόχειρους διαδρόμους μπορεί να αποδειχθεί καθοριστική.

Δεύτερον, τα C-27J αποτελούν ιδανική πλατφόρμα για την υποστήριξη ειδικών επιχειρήσεων.

Μπορούν να μεταφέρουν ομάδες ειδικών δυνάμεων, να εκτελούν νυχτερινές ρίψεις αλεξιπτωτιστών, να μεταφέρουν εξοπλισμό και να επιχειρούν από περιοχές όπου μεγαλύτερα μεταγωγικά όπως το C-130 δυσκολεύονται να χρησιμοποιηθούν.

Τρίτον, μπορούν να αναλάβουν αποστολές αεροδιακομιδών και ανθρωπιστικής βοήθειας σε όλη την Ανατολική Μεσόγειο, κάτι που αποκτά ολοένα μεγαλύτερη σημασία καθώς η Ελλάδα εξελίσσεται σε βασικό κόμβο σταθερότητας στην περιοχή.

Τέταρτον, τα Spartan θα λειτουργούν ως ο ιδανικός ενδιάμεσος κρίκος ανάμεσα στα μεγαλύτερα C-130 και στα νέα C-390 Millennium που αναμένεται να ενταχθούν στην Πολεμική Αεροπορία τα επόμενα χρόνια.

Τα C-390 θα αναλαμβάνουν τις βαριές στρατηγικές μεταφορές και τα C-27J τις τακτικές αποστολές μικρότερων αποστάσεων και υψηλότερης ευελιξίας.

Με αυτόν τον τρόπο η Ελλάδα θα αποκτήσει για πρώτη φορά εδώ και πολλά χρόνια μια ολοκληρωμένη και ισορροπημένη δύναμη στρατιωτικών αερομεταφορών.

Τελικά, η αναβάθμιση των C-27J ίσως να μην είναι το πιο εντυπωσιακό εξοπλιστικό πρόγραμμα της χώρας.

Δεν έχει τη λάμψη των Rafale, ούτε την τεχνολογική αίγλη των F-35.

Όμως σε μια πραγματική κρίση, η δυνατότητα να μεταφέρεις γρήγορα στρατεύματα, πυρομαχικά, εξοπλισμό και ενισχύσεις εκεί που χρειάζονται μπορεί να αποδειχθεί εξίσου σημαντική με οποιοδήποτε μαχητικό αεροσκάφος.

Και αν το πρόγραμμα ολοκληρωθεί όπως σχεδιάζεται, τότε τα ελληνικά Spartan ίσως περάσουν από τον ρόλο του προβληματικού μεταγωγικού στον ρόλο ενός από τα πιο χρήσιμα εργαλεία της Πολεμικής Αεροπορίας για τις επόμενες δύο δεκαετίες.